انسجام درونی نیاز جدی تشکل‌های میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری

0 انتشار:

سمیه مراقی؛
رییس شورای هماهنگی تشکل‌های میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری/

مرور وضعیت فعالیت‌ تشکل‌های غیردولتی در سال‌های اخیر نشان می‌دهد فعالیت‌های داوطلبانه شهروندان با حمایت و یا عدم حمایت‌های معنوی دولت‌ها اوج و فرود مشهود دارد. حمایت دولت‌ها، هرچند زبانی از فعالیت‌های اجتماع محور و داوطلبانه تشکل‌ها، زمینه‌ساز شکل‌گیری موجی از فعالیت‌ها در سطح جامعه می‌شود. عکس این موضوع نیز منجر به کاهش فعالیت تشکل‌ها می شود. همین امر نیز نشان از ظرفیت بالای شهروندان در مشارکت فرهنگی و اجتماعی دارد.

کشورهای توسعه‌یافته رمز موفقیت خود را مشارکت عمومی شهروندان در اداره جامعه و حضور آنان در فعالیت‌های داوطلبانه و عمومی می‌دانند. در جامعه ایران نیز واگذاری امور به مردم، حمایت از روحیه کار داوطلبانه و استفاده از ظرفیت تشکل‌های غیردولتی، همواره مورد مطالبه و درخواست دولت و تشکل‌ها است.

اجرایی شدن این مطالبات نیز بدون تردید به کاهش هزینه‌های مدیریت شهری، ارتقای شاخص‌های فرهنگی و اجتماعی و افزایش رضایت شهروندان منجر می شود. اما سوال این است که با وجود حمایت‌های دولتی و ظرفیت‌های موجود در بدنه تشکل‌ها، چرا اشکل‌های میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری در مقام عمل با مجموعه‌ای از تناقضات روبرو هستند و موفق به تاثیرگذاری شایسته در این حوزه نیستند؟ آیا اصولا سازمان میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری تشکل‌ها را قبول دارد؟ سطح انتظارات و توقعات این سازمان برای تعامل و مشارکت دو سویه با تشکل‌ها چه اندازه است؟ آیا این سازمان می خواهد از یاری تشکل‌ها در بهره‌برداری بهینه از مشارکت عمومی منتفع شود؟

سوالاتی نیز از تشکل‌های میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری وجود دارد. میزان توانمندی و کارآمدی تشکل‌ها در صورت واگذاری برخی امور و مشارکت با سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی وگردشگری چه اندازه است و مدیران سازمان میراث‌فرهنگی تاثیرگذاری فعالیت تشکل‌ها را چه اندازه می‌دانند؟ تشکل‌های غیردولتی چه اندازه توانسته‌اند به سازوکار ایجاد انسجام و همبستگی درونی دست یابند تا بتوانند جایگاه شایسته خود را بازیافته و اقدامات تاثیرگذار صورت دهند؟ آیا تشکل‌های میراث‌فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری مجمع‌الجزایری از افکار معلق در فضا هستند که بدون نقطه اشتراک تنها در مدار خودخواسته‌شان حرکت می‌کنند و در مقام عمل از رده نقد فراتر نمی‌روند؟

طرح این سوالات برای پرداختن به لزوم توانمندی و همبستگی تشکل‌های مرتبط در حوزه‌های سه‌گانه میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری و بیان مشکلات و نقاط ضعف تشکل‌های این حوزه ضروری است. اعتقاد راسخ بر این است که تشکل‌های میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری جز با وحدت و توان‌افزایی قادر به تاثیرگذاری مثبت نخواهند بود.

تجربه سال‌های نه چندان دور نیز برای دستیابی به یکپارچگی درونی تشکل‌ها تنها به ضوابطی که از بالا در قالب قانون فعالیت تشکل‌ها دیکته شد خلاصه شده است؛ اقدامی که در عمل به تشکیل شبکه‌های استانی و ملی انجامید و سرانجام به شکست همان‌ها در فعالیت در سطح کلان و فقدان تاثیرگذاری انجامید. به همین دلایل بود که با همت و یاری تعدادی از تشکل‌های فعال در حوزه‌های سه‌گانه میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری ساختار بازتری تعریف شد و در نهایت با ائتلاف و همبستگی تشکل‌ها به خلق «شورای هماهنگی سازمان‌های غیردولتی میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری» منجر شد. شورایی که اهداف مهم ذیل را در دستور کار فعالیت خود قرار داد.

۱. ایجاد پل ارتباطی میان انجمن‌های حوزه سه‌گانه میراث‌فرهنگی با سازمان میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری کشور جهت کاهش مراجعات حضوری و صرفه‌جویی در وقت، هزینه و افزایش کارایی و اثربخشی بیشتر مطالبات و خواست‌های سمن‌ها.

۲. ایجاد بستر مناسب جهت تقویت و توانمندسازی سمن‌های عضو در حوزه‌های عمومی، تخصصی و حقوقی و ارائه مشاوره‌های تخصصی به سمن‌ها.

۳. انتخاب نماینده از بین سمن‌های عضو جهت مطالبات، مکاتبات و حضور در مراجع تصمیم‌ساز در حوزه‌های مرتبط با میراث‌فرهنگی،صنایع‌دستی و گردشگری؛مانند کارگروه‌ها و شوراهای اداری و شرکت در نشست‌ها و جلسات مراجع دولتی و عمومی غیردولتی جهت اظهارنظر و پیشنهاد راهکارهای مناسب و حضور در فرایند برنامه‌ریزی.

۴. ظرفیت‌سنجی در مناطق مختلف کشور که دارای جاذبه‌های تاریخی، طبیعی، گردشگری و فرهنگی هستند، در راستای دفاع و نگهداری ازداشته‌های تاریخی، طبیعی و فرهنگی آن منطقه.

۵. تعامل و مشورت جهت بهبود قوانین با بخش‌های گوناگون قوای سه‌گانه و سایر سازمان‌ها و نهادهای جامعه مدنی و نیز شبکه‌ها و سازمان‌های مردم‌نهاد همکار و هم‌راستا در سایر استان‌ها و همچنین سایر کشورها در راستای اهداف و سیاست‌های شورا.

۶. برگزاری نشست‌ها، نمایشگاه‌ها، همایش‌ها، جشن‌ها و… ملی و منطقه‌ای در راستای اهداف و سیاست‌های شورا.

۷. برپایی نشست‌های هم‌اندیشی منطقه‌ای و ملی برای نزدیکی و آشنایی بیشتر سمن‌های عضو با فعالیت‌ها و دستاوردهای یکدیگر.

بدیهی است که تحقق این اهداف جز با یاری تمامی تشکل‌های فعال استانی و ملی و همصدایی در دفاع از داشته های فرهنگی و تاریخی ممکن نیست و تنها در این صورت است که جایگاه شایسته تشکل‌های میراث‌فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری برای یخش‌های مختلف کشور به خوبی تبیین می‌شود.

print

لطفا دیدگاه خود را ثبت کنید